नासु द्वितीय पत्र पाठ्यक्रम (Nasu Second Paper Syllabus): समसामयिक अध्ययन
नायब सुब्बा द्वितीय पत्रको आधिकारिक पाठ्यक्रम: नेपालको भौगोलिक-सामाजिक-आर्थिक अवस्था ३५, संवैधानिक व्यवस्था र सरकार ३५, सार्वजनिक सेवा सञ्चालन ३० अङ्क।
नायब सुब्बाको द्वितीय पत्र "समसामयिक अध्ययन र सार्वजनिक सेवा व्यवस्थापन" हो: १०० अङ्क, पास अङ्क ४०, २ घण्टा ३० मिनेट। यो पत्रमा सबै सेवा-समूहका उम्मेदवार एउटै प्रश्नपत्रमा प्रतिस्पर्धा गर्छन्। Nasu second paper syllabus का एकाइ लोक सेवा आयोगको आधिकारिक PDF बाट:
Nasu second paper syllabus: खण्ड (A) नेपालको भौगोलिक, सामाजिक र आर्थिक अवस्था (३५ अङ्क)
- भौगोलिक अवस्था र स्वरूप; राजनीतिक भूगोल।
- हावापानी र जलसम्पदा: स्थिति र महत्त्व; वनसम्पदा, वन विनाशका कारण र संरक्षणका उपाय।
- प्रमुख धर्म, जातजाति, भाषा र संस्कृति।
- आर्थिक विकासका पक्ष (कृषि, उद्योग, व्यापार, पर्यटन, रोजगार, पूर्वाधार) र संवाहक (सार्वजनिक, निजी र सहकारी क्षेत्र)।
- योजनाबद्ध विकास र चालु आवधिक योजना।
- जनसंख्या व्यवस्थापन, शहरीकरण र बसाइँसराइ; वातावरण, जैविक विविधता, प्रदूषण, जलवायु परिवर्तन र दिगो विकास।
- ज्वलन्त विषय: गरिबी, बेरोजगारी, जनस्वास्थ्य, खाद्य सुरक्षा, सामाजिक सुरक्षा, प्रविधि र सामाजिक सञ्जाल।
- राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय महत्त्वका समसामयिक गतिविधि।
खण्ड (B): संवैधानिक व्यवस्था र सरकार (३५ अङ्क)
- नेपालको संविधान: मूलभूत विशेषता; मौलिक हक र कर्तव्य; निर्देशक सिद्धान्त, नीति र दायित्व; राज्यको संरचना र शक्तिको बाँडफाँड; कार्यपालिका, व्यवस्थापिका र न्यायपालिका।
- संघीयता: संघीय, प्रादेशिक र स्थानीय सरकार।
- नागरिकको दायित्व र कर्तव्य, नागरिक समाज र नागरिक शिक्षा।
- कानुनको अर्थ, महत्त्व, स्रोत र नजिर; कानुनी राज्य।
- समावेशीकरण र समानुपातिक प्रतिनिधित्व; लोकतन्त्र र मानव अधिकार।
- सूचनाको हक र पारदर्शिता; विद्युतीय सुशासन; सुशासन, सदाचार र भ्रष्टाचार नियन्त्रण।
खण्ड (C): सार्वजनिक सेवा सञ्चालन एवं व्यवस्थापन (३० अङ्क)
- कार्यालय व्यवस्थापन: अवधारणा र महत्त्व; अभिलेख व्यवस्थापन; कार्यालयमा सञ्चार; व्यवस्थापन सूचना प्रणाली (MIS)।
- लेखा र राजस्व प्रशासन: सरकारी लेखा र लेखापरीक्षण; आर्थिक कार्यप्रणाली; जिन्सी, राजस्व र धरौटी स्रेस्ता; कर, भन्सार र अन्तःशुल्क; सरकारी बजेट।
- निजामती सेवा: गठन, पदपूर्ति, सरुवा, बढुवा, सजाय र वृत्ति विकास; जनशक्ति योजना; प्रदेश र स्थानीय सेवा।
- सार्वजनिक सेवा प्रवाह: अर्थ, महत्त्व, निकाय र माध्यम; सेवा प्रदायकको भूमिका र सेवाग्राहीको अधिकार।
पाठ्यक्रमको द्रष्टव्यअनुसार यी विषयसँग सम्बन्धित संवैधानिक व्यवस्था र ऐन-नियमावलीको जानकारी पनि राख्नुपर्छ।
यो पत्र कसरी पढ्ने?
हरेक खण्डबाट एउटा १० अङ्कको प्रश्न आउँछ, र त्यही प्रश्नले धेरैको नतिजा फरक पार्छ। १० अङ्कको उत्तरमा परिचय, ५–७ मुख्य बुँदा, उदाहरण वा तथ्य, र निष्कर्ष राख्नुहोस्। खण्ड (A) र (B) का धेरै विषय प्रथम पत्रको सामान्य ज्ञानसँग मिल्छन्, त्यसैले प्रथम पत्रसँगै पढ्दा समय बच्छ।
तथ्य र तथ्यांक लेख्दा स्रोत पक्का गर्नुहोस्: आर्थिक तथ्यांक अर्थ मन्त्रालयको आर्थिक सर्वेक्षण, र योजनाका कुरा राष्ट्रिय योजना आयोगका दस्तावेजबाट। हप्तामा कम्तीमा दुईवटा उत्तर लेखेर जँचाउनुहोस्।
उत्तर लेख्ने विस्तृत तरिका नायब सुब्बा द्वितीय पत्र: तयारी गाइड मा, र समसामयिक साप्ताहिक समसामयिक मा पढ्नुहोस्। पूरा पाठ्यक्रम नायब सुब्बा पाठ्यक्रम मा छ।
Summary in English
Nayab Subba Paper II syllabus (Contemporary Studies and Public Service Management) from the PSC: Section A Nepal's geography, society and economy (35 marks), Section B constitution and government (35), Section C public service operation and management (30); 14 five-mark and 3 ten-mark questions, pass mark 40.
धेरै सोधिने प्रश्न
नासु द्वितीय पत्रमा कति प्रश्न आउँछन्?
१४ वटा ५ अङ्कका र ३ वटा १० अङ्कका प्रश्न: हरेक खण्डबाट एउटा १० अङ्कको। कुल १०० अङ्क, २ घण्टा ३० मिनेट, पास अङ्क ४०।
द्वितीय पत्र सबै सेवा-समूहका लागि एउटै हो?
हो। नायब सुब्बाको प्रथम र द्वितीय पत्र न्याय, परराष्ट्र, प्रशासन, लेखापरीक्षण र संसद सेवाका सबै समूहका लागि एउटै छन्।
समसामयिक भाग कहाँबाट पढ्ने?
खण्ड (A) को १.१२ मा राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय महत्त्वका समसामयिक गतिविधि पर्छन्। सरकारी निर्णय, नीति, बजेट र आर्थिक सर्वेक्षणजस्ता आधिकारिक स्रोत र नियमित समसामयिक सारांश पढ्नुहोस्।
स्रोत
- नायब सुब्बा वा सो सरह पाठ्यक्रम: द्वितीय चरण (PDF), लोक सेवा आयोग (2024-07-25)
यो विषय पढ्न
नायब सुब्बा द्वितीय पत्र: समसामयिक अध्ययन र सार्वजनिक सेवा व्यवस्थापन
नासु द्वितीय पत्र (१०० अङ्क) — भूगोल-अर्थतन्त्र, संविधान-सङ्घीयता र सार्वजनिक सेवा, Answer Writing सहित।
नायब सुब्बा लिखित परीक्षा प्याक: द्वितीय र तृतीय पत्र
लिखित परीक्षाको २०० अङ्क — द्वितीय र तृतीय पत्र, एउटै प्याकमा।
Dipa App मा पढ्नुहोस्
कोर्स किन्ने, Live Class हेर्ने र दैनिक अभ्यास गर्ने काम एपबाट हुन्छ। भुक्तानी एपभित्रै eSewa बाट गर्न सकिन्छ।
लेखक
दिपा एकेडेमी सम्पादकीय टोली
दिपा एकेडेमीका लेख यो टोलीले तयार गर्छ र लोक सेवा आयोगका आधिकारिक पाठ्यक्रम, सूचना र कानुनसँग भिडाएर मात्र प्रकाशित गर्छ।