आजको समाचार सारांश: २०८३ कात्तिक १६ (Daily News Summary 2 Nov 2026)
२०८३ कात्तिक १६ का मुख्य समाचार: अमेरिका शीर्ष पर्यटक बजार, विश्व बैंकको गरिबी तथ्याङ्क, भारतीय विदेश सचिवको भ्रमण, सुदूरपश्चिम बजेट र महाअभियोगको प्रक्रिया।
Daily news summary 2 Nov 2026: २०८३ कात्तिक १६ का लोकसेवाका लागि महत्त्वपूर्ण समाचार, छोटकरीमा। हरेक समाचारको स्रोत लिङ्क छ; परीक्षामा सोधिन सक्ने तथ्य मूल स्रोतबाटै पक्का गर्नुहोस्। यो दैनिक सारांश हप्ताको साप्ताहिक समसामयिक मा पनि समेटिन्छ।
यो सारांश कसरी प्रयोग गर्ने: हरेक समाचारबाट एउटा तथ्य (मिति, संख्या, निकाय वा व्यक्ति) छोटो नोटमा टिप्नुहोस् र हप्ताको अन्त्यमा दोहोर्याउनुहोस्। समसामयिक प्रश्न प्रायः यस्तै तथ्यबाट बन्छन्, तर परीक्षाअघि मूल स्रोतबाट तथ्य फेरि जाँच्नुहोस्।
Daily news summary 2 Nov 2026: मुख्य समाचार
अक्टोबरमा अमेरिका नेपालको सबैभन्दा ठूलो पर्यटक स्रोत बजार
नेपाल पर्यटन बोर्डको तथ्याङ्कअनुसार अक्टोबर २०२६ मा अमेरिकाबाट १७,४३७ पर्यटक आए, जुन अघिल्लो वर्षको सोही महिनाभन्दा ३१.२४ प्रतिशत बढी हो; यसरी पहिलो पटक अमेरिकाले भारतलाई उछिन्यो। भारतबाट १२,०९७ पर्यटक आए, जुन ३० प्रतिशत कम हो। अक्टोबरमा जम्मा १,३२,८१४ विदेशी पर्यटक भित्रिए।
परीक्षामा किन महत्त्वपूर्ण: पर्यटन, अर्थतन्त्र र अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धका प्रश्नमा तथ्याङ्क र स्रोत बजार सोधिन्छ।
स्रोत: द काठमाडौं पोस्ट
विश्व बैंक: नेपालमा अति गरिबी २.४ प्रतिशत, आधाभन्दा बढी आर्थिक रूपमा जोखिममा
विश्व बैंकको Nepal Poverty and Equity Brief अनुसार दैनिक ३ डलरको अन्तर्राष्ट्रिय रेखाबाट मापन गर्दा सन् २०२२ मा नेपालमा अति गरिबी २.४ प्रतिशत थियो। तर दैनिक ८.३० डलरको रेखामुनि ५२.७ प्रतिशत जनसंख्या आर्थिक रूपमा जोखिममा छ। राष्ट्रिय गरिबी रेखा (वार्षिक प्रतिव्यक्ति उपभोग रु ७२,९०८) अनुसार करिब पाँचमा एक नेपाली गरिब छन्।
परीक्षामा किन महत्त्वपूर्ण: गरिबी, असमानता र विकासका सूचक द्वितीय पत्रको आर्थिक खण्डमा सोधिन्छन्।
स्रोत: द काठमाडौं पोस्ट
भारतका विदेश सचिव विक्रम मिस्री कात्तिक १८–१९ मा काठमाडौं आउने घोषणा
नेपाल र भारतले सोमबार संयुक्त रूपमा घोषणा गरेअनुसार भारतीय विदेश सचिव विक्रम मिस्री नेपाली विदेश सचिव अमृतबहादुर राईको निमन्त्रणामा नोभेम्बर ४–५ मा काठमाडौं भ्रमणमा आउने भए। भ्रमणको उद्देश्य दुई देशबीचका सम्बन्धको समीक्षा र प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको प्रस्तावित भारत भ्रमणको तयारी हो।
परीक्षामा किन महत्त्वपूर्ण: छिमेकीसँगको सम्बन्ध र उच्चस्तरीय भ्रमण अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध एकाइमा पर्छन्।
स्रोत: द काठमाडौं पोस्ट
सुदूरपश्चिमको बजेट: ९२१ मन्दिरका लागि रु १ अर्ब १५ करोडभन्दा बढी, निःशुल्क औषधिका लागि रु ३ करोड १ लाख
सुदूरपश्चिम प्रदेश सरकारले असोज २७ (अक्टोबर १३) मा ल्याएको चालु आर्थिक वर्षको बजेटमा ९२१ मन्दिरको निर्माण र मर्मतका लागि रु १.१५ अर्बभन्दा बढी छुट्याइयो, तर सार्वजनिक स्वास्थ्य संस्थामा निःशुल्क औषधिका लागि रु ३ करोड १ लाख मात्र। संघीय रकमसहित निःशुल्क औषधिका लागि रु ५ करोड छ, जबकि वार्षिक आवश्यकता रु १० देखि १२ करोड अनुमान गरिएको छ।
परीक्षामा किन महत्त्वपूर्ण: प्रादेशिक बजेट, प्राथमिकता र स्वास्थ्य सेवाका प्रश्न समसामयिक अध्ययनमा आउँछन्।
स्रोत: द काठमाडौं पोस्ट
सर्वोच्चका न्यायाधीशमाथि महाअभियोग: संविधानको धारा १०१ के भन्छ?
सत्तारुढ रास्वपाले केही न्यायाधीशमाथि महाअभियोगको विकल्प केलाइरहँदा द काठमाडौं पोस्टले प्रक्रिया व्याख्या गरेको छ। धारा १०१(२) अनुसार प्रतिनिधि सभाका एक चौथाइ सदस्यले प्रस्ताव दर्ता गर्न सक्छन् र पारित गर्न कायम रहेका सदस्यको दुई तिहाइ, अर्थात् २७५ मध्ये १८४ मत चाहिन्छ। धारा १०१(३) ले महाअभियोग सिफारिस समितिको व्यवस्था गरेको छ।
परीक्षामा किन महत्त्वपूर्ण: संविधानको धारा, संख्या र प्रक्रिया द्वितीय पत्रको संवैधानिक खण्डमा बारम्बार सोधिन्छन्।
स्रोत: द काठमाडौं पोस्ट
अभ्यास प्रश्न (MCQ)
१. अक्टोबर २०२६ मा नेपालको सबैभन्दा ठूलो पर्यटक स्रोत बजार कुन देश बन्यो?
(क) भारत (ख) चीन (ग) अमेरिका (घ) बेलायत
उत्तर: (ग) अमेरिका — नेपाल पर्यटन बोर्डअनुसार अमेरिकाबाट १७,४३७ पर्यटक आए, जुन भारतभन्दा बढी हो।
२. विश्व बैंकको अन्तर्राष्ट्रिय अति गरिबी रेखा प्रतिव्यक्ति प्रतिदिन कति डलर हो?
(क) १.९० (ख) २.१५ (ग) ३ (घ) ८.३०
उत्तर: (ग) ३ — नेपाल Poverty and Equity Brief मा अति गरिबी दैनिक ३ डलरको रेखाबाट मापन गरिएको छ।
३. सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीशमाथि महाअभियोगको व्यवस्था संविधानको कुन धारामा छ?
(क) धारा ९७ (ख) धारा १०१ (ग) धारा १२९ (घ) धारा १५३
उत्तर: (ख) धारा १०१ — धारा १०१ मा महाअभियोगको व्यवस्था छ।
४. २७५ सदस्यीय प्रतिनिधि सभामा महाअभियोग पारित गर्न कम्तीमा कति मत चाहिन्छ?
(क) १३८ (ख) १५३ (ग) १८४ (घ) २०६
उत्तर: (ग) १८४ — कायम रहेका सदस्यको दुई तिहाइ, अर्थात् १८४ मत।
थप पढ्नुहोस्: सबै समसामयिक · Current Affairs साप्ताहिक कोर्स · समसामयिक घटना कसरी पढ्ने · दिपा एकेडेमीका सुविधा
Summary in English
Daily news summary for 2 November 2026: the day's news that matters for Lok Sewa exams (Indian foreign secretary's visit, US tourists, World Bank poverty brief, Sudurpaschim budget, impeachment rules), each with its source and why it matters, plus practice MCQs.
स्रोत
- US overtakes India as Nepal's largest tourism source market for first time, द काठमाडौं पोस्ट (2026-11-02)
- Extreme poverty has nearly disappeared in Nepal, but half remain economically vulnerable, द काठमाडौं पोस्ट (2026-11-02)
- Indian foreign secretary to visit Nepal ahead of Balendra Shah's proposed India trip, द काठमाडौं पोस्ट (2026-11-02)
- Sudurpaschim showers state funds on temples, skimps on free medicines, द काठमाडौं पोस्ट (2026-11-02)
- How can Nepal's Parliament impeach Supreme Court judges?, द काठमाडौं पोस्ट (2026-11-02)
यो विषय पढ्न
Current Affairs साप्ताहिक: समसामयिक घटनाक्रम
हरेक हप्ता नयाँ Current Affairs Note र Monthly Quiz — नासु र खरिदार दुवैका लागि।
Dipa App मा पढ्नुहोस्
कोर्स किन्ने, Live Class हेर्ने र दैनिक अभ्यास गर्ने काम एपबाट हुन्छ। भुक्तानी एपभित्रै eSewa बाट गर्न सकिन्छ।
लेखक
दिपा एकेडेमी सम्पादकीय टोली
दिपा एकेडेमीका लेख यो टोलीले तयार गर्छ र लोक सेवा आयोगका आधिकारिक पाठ्यक्रम, सूचना र कानुनसँग भिडाएर मात्र प्रकाशित गर्छ।
यो पनि पढ्नुहोस्
साप्ताहिक समसामयिक: भारत भ्रमण, निर्वाचन परामर्श र नयाँ नीति (Current Affairs Week 47 2026)
२०८३ मंसिर ५साप्ताहिक समसामयिक: नयाँ न्यायाधीश, COP-31 र बिमा KYC (Current Affairs Week 46 2026)
२०८३ मंसिर ५साप्ताहिक समसामयिक: पर्यटन, अर्थतन्त्र र भारत सम्बन्ध (Current Affairs Week 45 2026)
२०८३ कात्तिक २५